Shekulli 21 është padyshim shekulli i inovacionit, zhvillimit dhe ideimit. Trendet në teknologji, arsim dhe ekonomi po shkojnë drejt automatizimit. Ky revolucion që po kalon bota dhe që ndihet më shumë në vendin e punës, nuk do të ishte i mundur pa përgatitjen e një brezi të ri i cili në të ardhmen do të jetë instrument i lulëzimit të një bote moderne dinamike.

Kur themi përgatitja e të rinjve për një shoqëri të re dhe ekonomi të re, ne u referohemi disa aftësive që janë jetike në rritjen individuale të secilës prej tyre, fizikisht dhe mendërisht, dhe përfitimet e të cilave nuk ndihen vetëm tek individi, por edhe ata që e rrethojnë.

Këto aftësi njihen gjithashtu si "Aftësitë e Shekullit 21", një listë e gjatë e aftësive personale, aftësive të të mësuarit, aftësive të shkrim-leximit dhe aftësive jetësore.

Aftësitë e të mësuarit

1. Mendimi kritik: për të gjetur zgjidhje unike për problemet moderne

2. Kreativiteti: të menduarit jashtë kornizave dhe angazhimi në inovacione që ndihmojnë zhvillimin global.

3. Bashkëpunimi: të mësuarit e bashkëpunimit dhe të punuarit me të tjerët me një frymë ekipi.

4. Komunikimi: të jesh në gjendje të komunikosh idetë e tua me të tjerët dhe të kuptosh perspektivën e të tjerëve gjithashtu.

Aftësitë e shkrim - leximit

5. Njohuria për informacionin: të kuptuarit e fakteve, të dhënave, statistikave dhe ilustrimeve.

6. Njohuria për median: të kuptuarit e mediave, procedurave dhe platformave mbi të cilat publikohet dhe shpërndahet informacioni.

7. Njohuria për teknologjinë: të kuptuarit e mënyrës si funksionojnë teknologjitë të cilët janë motorët e vërtetë të epokës së informacionit.

Aftësitë jetësore

8. Fleksibiliteti: të jesh në gjendje të bësh disa gjëra dhe të kesh më shumë se një plan A

9. Aftësi drejtuese: inkurajimi i ekipit për të arritur qëllimet dhe mbajtja e fijeve të bashkuara kur ato duken se po këputen

10. Iniciativa: fillimi i strategjive, projekteve dhe planifikimit

11. Produktiviteti: përdorimi më i mirë i kohës dhe mbajtja e efikasitetit në epokën e shpërqendrimit

12. Aftësitë shoqërore: shoqërimi me të tjerët për lumturinë personale dhe zgjerimi i perspektivës

Në një botë ku konkurrenca është e ashpër, zotërimi i këtyre 12 'Aftësive të Shekullit 21' është më i rëndësishëm se kurrë.

A duhet që të gjithë të kodojnë?

A duhet të jenë të gjithë programues?

Aspak.

Ekziston një keqkuptim i madh me "Të gjithë duhet të mësojnë kodimin". Shumica e njerëzve e shohin mësimin për të shkruar kodin kompjuterik si destinacionin e tyre përfundimtar dhe se puna e tyre është që thjesht të shkruajnë kodin.

Por në të vërtetë nuk është kështu. Një programues është i aftë që të zgjidhë problemet. Programimi ka të bëjë me zgjidhjen e problemeve sepse përfshin një sërë aftësish që janë të përdorshme në jetën tonë të përditshme.

Ato janë aftësi që fëmijët e brezit të ri po humbin në arsimimin e tyre. Kodimi është një mjet që zhvillon aftësinë për të zgjidhur problemet. Shkurtimisht, edhe një mjek, një sociolog, jurist apo ekonomist i ardhshëm, duhet të mësojë kodimin si çdo njohuri tjetër e nevojshme në jetë siç janë matematika ose gjuha amtare.

Programimi dhe fëmijët

Imagjinoni këtë skenar, prindërit kthehen në shtëpi të lodhur nga puna dhe menjëherë shikojnë çantën e shkollës së fëmijës së tyre në tryezën e ngrënies.

Ata e gjejnë fëmijën duke luajtur një videolojë në kompjuter ose iPad dhe fillojnë të mendojnë “Pse e blemë këtë pajisje? Më mirë të studiosh.”

Ky rrëfim duket se është dëgjuar diku. A mendoni se fëmija juaj mund të krijojë vetë aplikacionin e tij? A do ta ndryshonte kjo qasjen e prindërve ndaj arsimit dhe kompjuterëve? Si do të ndikonte programimi tek fëmija dhe mësimet e tij.

Përse prindërit duhet t'u mësojnë fëmijëve kodimin?

1. Eliminon hendekun midis punës dhe kohës së lirë.

E gjithë ideja e të mësuarit në mënyrë efektive është eliminimi i hendekut mes njohurive dhe argëtimit. Të mësuarit për të programuar është e lidhur ngushtë me programimin e gjërave që ju pëlqen.

2. Inkurajon kreativitetin

Kur ishim fëmijë, gjithmonë gjenim mënyra krijuese për t'u argëtuar. Megjithëse shkollat përpiqen ta mbajnë gjallë këtë krijimtari, kur ju kërkohet të mësoni përmendësh një libër të tërë, koncepti "mendo jashtë kornizave" ska më kuptim.

3. Iu mëson si të integroni lëndë të ndryshme.

Programimi promovon lidhje me një pjesë të informacionit dhe një fjalë ose objekt që është i lehtë për tu mbajtur mend. Krijimi i lidhjeve midis mbushjes së subjekteve të kujtesës së fëmijëve.

4. Kuptoni se dështimi është ai që u duhet

Ajnshtajni kishte aftësi divergjente të të menduarit. Të gjitha arritjet e tij të mëdha ishin sepse ai filloi gjithçka me një pyetje të thjeshtë, zgjidhjen e së cilës e lidhi me disa përgjigje të mundshme.

"Nëse kam një orë kohë për të zgjidhur një problem dhe jeta ime varet nga kjo, unë do t'i kaloj 55 minutat e para duke formuluar pyetjen e duhur dhe pasi ta njoh këtë pyetje, unë mund ta zgjidh problemin në më pak se 5 minuta." Thotë gjeniu Albert Einstein.

A keni parë ndonjëherë një konkurs ku jeni befasuar nga sasia e informacionit që garuesit mund të mbanin mend? Pyetja që ju bëni është se si i gjithë ai informacion mund të jetë i disponueshëm për ju në çdo kohë pa pasur nevojë të mbështeteni në enciklopedinë moderne, Google.

Por mendo për një moment. Çfarë dobie ka të marrësh të gjithë informacionin nëse nuk je në gjendje ta përdorësh atë? Çfarë dobie ka për ju të dini që Presidenti i 17-të i Shteteve të Bashkuara ishte Andrew Jackson nëse nuk e kuptoni rëndësinë dhe ndikimin e presidencës së tij në Kombin Amerikan pas vrasjes së Presidentit Abraham Lincoln?

Të kuptuarit dhe krahasimi i asaj periudhe kohore brenda kontekstit historik do të ishte më i rëndësishëm. Bazuar në atë informacion, ne mund të marrim vendime në të ardhmen.

Aftësitë konjitive dhe procesi mendor gjatë të cilit ne analizojmë, shqyrtojmë, rishikojmë dhe eksplorojmë për të formuluar një mendim ose veprim të bazuar në njohuritë e marra është ajo që ne e quajmë mendim kritik.

E thënë më thjesht, zgjidhja e problemit, kreativiteti, vendimmarrja, planifikimi organizativ dhe personal, strategjitë, inovacionet arrihen përmes një procesi të të menduarit kritik.

Si përfundim të menduarit kritik është aftësia për të parë botën nga një perspektivë objektive dhe jo nga këndvështrimi i dikujt tjetër.

Gjuha e Shekullit 21, që do të bashkojë Botën!

Shqipëria është një vend i vogël, por me një histori të gjatë emigrimi. Për këtë arsye, na u desh të mësonim shumë gjuhë. Por sa dimë për gjuhën e së ardhmes që do të bashkojë botën përmes saj?

Në të vërtetë, lufta kundër analfabetizmit dixhital, ose "shkrim - leximit dixhital" është një nga fushatat më të fuqishme globale që do të fuqizojë rininë e shekullit që po troket.

Le të analizojmë disa nga arsyet pse kodimi ose programimi dhe vetë teknologjia promovojnë disa nga aftësitë më të rëndësishme për një shoqëri moderne siç është ajo e të menduarit kritik.

 "Të gjithë në këtë vend duhet të mësojnë të kodojnë, sepse kjo ju mëson të mendoni," - Steve Jobs

A keni menduar ndonjëherë për atë që Steve Jobs po përpiqej të thoshte me këtë thënie?

A bën kjo fjalë për kodimin?

Çdo programues e di se sa gabime ka bërë në të kaluarën në kodimin e tyre, madje edhe më shumë se puna e tyre. Programimi i mëson fëmijët se si të menaxhojnë gabimet. Sa herë që ngecin diku, fëmijët do të shikojnë pas për të parë se ku kanë gabuar dhe kështu të ndërtojnë qëndrueshmëri.

5. Përmirëson vëmendjen dhe përqendrimin.

Është një keqinterpretim që të programosh do të thotë të kesh nevojë të qëndrosh për orë të tëra para një ekrani, nga ana tjetër programuesit kalojnë minuta duke parë një aspekt të vetëm të programimit. Kështu, ata forcojnë përqendrimin dhe vëmendjen duke i ndihmuar edhe në mësimet shkollore.

Një program arsimor rajonal në Ballkanin Perëndimor i cili përqendrohet në 'Shkollat e Shekullit 21' është pikërisht ajo për të cilën po flisnim më lart. Projektuar dhe zbatuar nga Këshilli Britanik dhe mbështetur nga qeveria e MB-së, ajo dëshmon edhe më shumë për rëndësinë dhe besueshmërinë që ne prindërit e fëmijëve të shekullit 21 duhet ti kushtojmë.

Si konsulent inovacioni, kam pasur fatin të jem hartues i shumë programeve mësimore për fëmijë të moshave 7-15 vjeç në kodim dhe robotikë. Unë them me bindje të plotë se mbështetja dhe besimi duhet të jenë të pakursyera për iniciativa të tilla. Programi 'Shkollat e Shekullit 21' përmban kurrikula të menduara mirë të hartuara nga ekspertë të fushës ku përmes pajisjeve mikrobit të financuara nga qeveria e Mbretërisë së Bashkuar, fëmijët shqiptarë do të kenë qasje të barabartë me të gjithë bashkëmoshatarët e tyre në të gjithë Botën Perëndimore, dhe duke zbatuar kështu praktikat më inovative, ata duhet të jenë kritikë në mendimet dhe vendimet e tyre, të jenë bashkëpunues, elastikë në ndryshimin e shoqërive ose ndryshe të ashtuquajturit "qytetarë elastikë", qytetarë të denjë dhe konkurrentë të shekullit 21.

Kushtrim Shala 

Konsulent i Inovacionit

Bashkëthemelues i Innovation Laboratory Center, ICTSlab